Tiết Hướng dẫn đọc thêm



tải về 4.02 Mb.
trang23/35
Chuyển đổi dữ liệu03.11.2017
Kích4.02 Mb.
1   ...   19   20   21   22   23   24   25   26   ...   35

TRONG VĂN MIÊU TẢ


A. Mục tiêu cần đạt :

1. Kiến thức :

  • Mối quan hệ trực tiếp của quan sát, tưởng tượng, nhận xét và so sánh trong văn miêu tả .

  • Vai trò, tác dụng cuả quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả .

2.Kĩ năng :

- Quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét khi miêu tả .

- Nhận diện và vận dụng được những thao tác cơ bản : quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong đọc và viết văn miêu tả .

3- Thái độ :

- GD ý thức nghiêm túc trong quá trình thảo luận nhóm.



B. Chuẩn bị:

- G. Soạn giảng, tích hợp với tư tưởng HCM. Với các văn bản đã học; CB:Phiếu học tập

- H. Soạn, đọc bài trước



C. Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy, học :

1. Ổn định lớp .

2. Kiểm tra bài cũ:

? Thế nào là văn miêu tả?



3.Bài mới: * GTB

Để miêu tả chính xác và sinh động, người viết phải qua nhiều công đoạn. Trước hết là để quan sát rồi sau đó nhận xét, liên tưởng, tưởng tượng, ví von, so sánh... chúng ta sẽ ccùng tìm hiểu qua bài học hôm nay.



Hoạt động của thầy, trò

Nội dung

* Hoạt động 1:

- Gọi HS đọc đoạn văn



?Ba đoạn văn trên người viết tả gì?
?Điểm nổi bật của đối tượng miêu tả là gì và được thể qua những từ ngữ hình ảnh nào?

?Để tả được như trên người viết cần có được những năng lực gì?
?Tìm những câu văn có sự liên tưởng so sánh trong mỗi đoạn?
? Sự liên tưởng và so sánh ấy có gì đặc sắc?

* GV cho HS đọc bài 3



? Em hãy so sánh với đoạn nguyên văn ở trên để chỉ ra đoạn này đã bỏ đi những chữ gì? Những chữ bị bỏ đi đã làm ảnh hưởng đến đoạn văn miêu tả này như thế nào?

- Quan sát, tưởng tượng , so sánh và nhận xét có vai trò tác dụng gì trong văn miêu tả?



Hoạt động 2( Hết tiết 79 sang tiết 80)
? Hãy lựa chọn những từ thích hợp để điền vào chỗ trống.

( Gương bầu dục, uốn cong cong, cổ kính, xám xịt, xanh um.)



? Tác giả đã quan sát và lựa chọn những hình ảnh đặc sắc và tiêu biểu nào.

( Người đọc dễ dàng nhận biết bởi những tên gọi quen thuộc: Cầu Sơn bắc từ bờ ra đến Tháp giữa hồ...  chỉ có Hồ Gươm mới có.



? Tìm những chi tiết tả Dế Mèn đẹp, khoẻ mạnh, một thanh niên cường tráng nhưng kiêu căng hợm hĩnh.
? Quan sát ghi chép lại những đặc điểm ngôi nhà em ở:

( Ngôi nhà em ở là một ngôi nhà cao tầng, sáng sủa, tường quét vôi vàng chanh, cửa sơn xanh. Cửa kính, cửa chớp đều được lau chùi sáng bóng. Gian ngoài kê một bàn tiếp khách và một bàn học. Trên tường có treo bức tranh sơn dầu cảnh biển và vùng hòn Ngọc Việt. Gian trong kê 1 chiếc giường và tủ đựng quần áo. Sát tường lỏm sâu vào vách là cái bệ xi măng trên để đồ dùng lặt vặt. Căn nhà không rộng bao nhiêu nhưng thoáng mát sáng sủa và đặc biệt là rất sạch sẽ. Các cửa đều có kính trong suốt, sát trần có lắp mấy ô kính để lấy ánh sáng. Đi quá vào phía trong là câu thang dẫn lên gác, gác có lan can chìa hẳn ra phố thật là thú vị...)

 Đặc điểm gọn gàng, ngăn nắp và nhất là sạch sẽ nổi bật nhất.

?Tả quang cảnh buổi sáng trên quê hương em, em sẽ liên tưởng và so sánh?



I. Quan sát tưởmg tượng so sánh và nhận xét trong văn miêu tả:

* Tìm hiểu ví dụ: (SGK - 27 -28)

* Đoạn 1:

-Tả chàng Dế Choắt gầy ốm, đáng thương.

- Thể hiện qua các từ ngữ:, hình ảnh: Gầy gò, lêu nghêu, bè bè, nặng nề, ngẩn ngẩn ngơ ngơ...

* Đoạn 2:

- Tả cảnh đẹp thơ mộng và hùng vĩ của sông nước Cà Mau - Năm Căn.

- Các từ ngữ, hình ảnh thể hiện: giăng chi chít như mạng nhện, trời xanh, nước xanh, rừng xanh,rì rào bất tận, mênh mông, ầm ầm như thác...

* Đoạn 3:

- Tả cảnh mùa xuân đẹp, vui, náo nức như ngày hội.

- Các từ ngữ, hình ảnh thể hiện:

Chim ríu rít, cây gạo, táp đèn khổng lồ, ngàn hoa lửa ngàn búp nõn, nến trong xanh...



- Các năng lực cần thiết: quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét ..cần sâu sắc, dồi dào, tinh tế.

- Các câu văn có sự liên tưởng, tưởng tượng so sánh và nhận xét:

+ Như gã nghiện thuốc phiện

+ Như mạng nhện, như thác, như người ếch, như dãy trường thành vô tận...

- Như tháp đèn, như ngọn lửa, như nến xanh.

- Các hình ảnh so sánh, tưởng tượng, liên tưởng trên nhìn chung đều rất đặc sắc vì nó thể hiện đúng, rõ hơn, cụ thể hơnvề đối tượng và gây bất ngờ, lí thú cho người đọc.

* Tất cả những chữ bị bỏ đi đều là những động từ, tính từ, những so sánh, liên tưởng và tưởng tượng làm cho đoạn văn trở nên chung chung và khô khan.

* Ghi nhớ : (SGK - tr280

II. Luyện tập

1 Bài 1:

a. Những chữ cần điền:

+ Gương bầu dục

+ Uốn, cong cong

+ Cổ kính

+ xám xịt

+ Xanh um

b. Tác giả lựa chọn những hình ảnh đặc sắc: Cầu son bắc từ bờ ra đền, tháp giữa hồ...
Bài 2: Những hình ảnh tiêunbiểu và đặc sắc:

- Rung rinh, bóng mỡ

- Đầu to, nổi từng tảng

- Răng đen nhánh, nhai ngoàm ngoạp,

- Trịnh trọng, khoan thai vút râu và lấy làm hãnh diện lắm.

- Râu dài, rất hùng dũng.



3. Bài tập 3( SGK.)

- Những đặc điểm ngôi nhà em ở:

Ngôi nhà em ở là một ngôi nhà cao tầng, sáng sủa, tường quét vôi vàng chanh, cửa sơn xanh. Cửa kính, cửa chớp đều được lau chùi sáng bóng…

Bài 4: Tả quang cảnh buổi sáng trên quê hương em, em sẽ liên tưởng và so sánh:

- Mặt trời ( mâm lửa, mâm vàng, quạ đen, khách lạ...)

-Bầu trời (Lồng bàn khổng lồ, nửa quả cầu xanh...)

- hàng cây (hàng quân, tường thành)

- Núi đồi (bát úp, cua kềnh)

-Những ngôi nhà (Viên gạch, bao diêm, trạm gác...)



4. Củng cố - Hướng dẫn tự học:

- Nẵm chắc nội dung phần ghi nhớ.

- Hoàn thành các bài tập.

-Soạn văn bản Bức tranh của em gái tôi.

Ngày dạy:.08./02/ 2014.

Tiết 82. Văn bản . BỨC TRANH CỦA EM GÁI TÔI

( Tạ Duy Anh)
A. Mục tiêu cần đạt :

1. Kiến thức:

- Tình cảm của người em có tài năng đối với người anh.

- Những nét đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật và nghệ thuật kể chuyện.

- Cách thức thể hiện vấn đề giáo dục nhân cách của câu chuyện: không khô khan, giáo huấn mà tự nhiên, sâu sắc qua sự tự nhận thức của nhân vật chính.



2. Kĩ năng:

- Đọc diễn cảm - Hiểu nội dung văn bản truyện hiện đại có yếu tố tự sự kết hợp với miêu tả tâm lí nhân vật.

- Kể lại được truyện.

3. Thái độ: - Giáo dục tình cảm gia đình yêu thương gắn bó.

B. Chuẩn bị :

* GV: - Đọc và soạn, nghiên cứu văn bản.



* HS: - Đọc và soạn bài theo câu hỏi SGK.

C. Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy - học:

1.Ổn định tổ chức:

2. Kiểm tra bài cũ:

Em hãy cho biết tâm trạng của người anh khi phát hiện em gái mình chế thuốc vẽ?

3. Bài mới:


Hoạt động của thầy và trò

Nội dung


? Khi mọi người phát hiện ra tài vẽ của Kiều Phương, ai cũng vui duy chỉ có người anh là buồn. Vì sao?

- HS: Vì thấy mình bất tài, bị đẩy ra ngoài, bị cả nhà quên lãng.



? Với tâm trạng ấy, người anh xử xự với em gái như thế nào?

- HS: Không thể thân, hay gắt gỏng



? Người anh còn có hành động gì nữa?

- HS: Xem trộm những bức tranh...



? Tâm trạng của người anh?hành động?

? Tại sao sau khi xem tranh, người anh lại lén trút một tiếng thở dài?

- HS: Vì thấy em có tài thật, còn mình thì kém cỏi, vô dụng.



? Tóm lại, tâm trạng người anh lúc này như thế nào?

? Còn nhận ra tính xấu nào ở người anh?

- HS: ích kỉ, ghen tị.



GV Bình: Sự ích kỉ ấy còn thể hiện ở hành động “ đẩy em ra” khi em bộc lộ tình cảm vui mừng và muốn chung vui cùng anh. Thực ra đây là một biểu hiện tâm lí dễ gặp ở mọi người, nhất là ở tuổi thiếu niên, đó là lòng tự ái và mặc cảm, tự ti khi thấy ở người khác có tài năng nổi bật. Ngòi bút tinh tế của nhà văn đã khám phá và miêu tả rất thành công nét tâm lý ấy.

? Người anh đã “ muốn khóc” khi nào?

? Tại sao?

? Bức tranh đẹp quá, cậu bé trong tranh hoàn hảo quá. Nên khi nhìn vào bức tranh người anh không nhận ra đó là mình, để rồi khi nhận ra thì ngỡ ngàng, hãnh diện, xấu hổ. Vì sao?
? Đọc đoạn “ Dưới mắt em tôi thì…”Con hiểu điều gì ẩn sau dấu(…). Hãy tưởng tượng mình là người anh và diễn tả bằng lời?

- HS: Thì em tôi thật đáng ghét, thật bẩn, thật nghịch ngợm, nói chung thì thật bình thường.



? Cuối truyện, người anh muốn nói:

Không phải con đâu. Đấy là tâm hồn và lòng nhân hậu của em con đấy” câu nói đó gợi cho em suy nghĩ gì về người anh?



GV bình: Ngỡ ngàng, hãnh diện rồi xấu hổ. Xấu hổ trước nét vẽ và tấm lòng nhân hậu của người em. Và quan trọng hơn là vì cậu đã nhận ra thiếu xót của mình. Chắc chắn lúc này, cậu đã hiểu rằng những ngày qua,mình đối xử không tốt với em gái, mình không xứng đáng với tình yêu và niềm hãnh diện của em gái, bức chân dung của mình được vẽ nên bằng tâm hồn và lòng nhân hậu của cô em gái. Đây chính là lúc nhân vật tự thức tỉnh để hoàn thiện nhân cách của mình.
? Trong truyện này, nhân vật người em hiện lên với những nét đáng yêu, đáng quý nào? ( Về tính tình? Về tài năng?)

? Theo em, tài năng hay tấm lòng của cô em gái cảm hoá được người anh?

- HS: Cả tài năng và tấm lòng, song nhiều hơn ở tấm lòng trong sáng, hồn nhiên, độ lượng dành cho anh trai.



GV bình: Dù người anh có giận, có ghét em gái thì đối với người em, anh vẫn là người thân thuộc nhất, gần gũi nhất. Em vẫn phát hiện ra ở anh bao điều tốt đẹp, đáng yêu. Chính tâm hồn trong sáng và tấm lòng nhân hậu của người em đã giúp anh nhận ra tính xấu của mình, đồng thời giúp anh vượt qua lòng đố kị, tự ái, tự ti để sống tốt hơn.

- HS: Đọc ghi nhớ SGK



HĐ 3:

? Hãy nêu nội dung của truyện?

- HS: Trả lời.

- GV: bổ sung
? Hãy nêu những nét nghệ thuật đặc sắc của truyện?

- HS: Trả lời



HĐ1:

- HS: Đọc chú thích SGK



? Em hiểu gì về TG Tạ Duy Anh ?

- GV giới thiệu thêm về sự nghiệp sáng tác văn chương của ông:



+Tạ Duy Anh là hội viên hội nhà văn VN; hiện công tác tại nhà xuất bản Hội Nhà văn. Ông đã từng nhận giải thưởng tuyện ngắn nông thôn do báo Văn nghệ, báo Nông nghiệp và Đài tiếng nói VN tổ chức; giải thưởng truyện ngắn của tạp chí Văn nghệ quân đội...

- GV: Hướng dẫn đọc :



+Yêu cầu đọc: Phân biệt rõ giữa lời kể, các đối thoại diễn biến tâm lí của nhân vật người anh.

-> Đọc mẫu một đoạn -> HS đọc tiếp

-> GV nhận xét, Yêu cầu tóm tắt.

- Chuyện về hai anh em Mèo - Kiều Phương anh trai bực vì em nghịch.

- Mèo bí mật học vẽ, tài năng hội hoạ bất ngờ được phát hiện.

- Tâm trạng và thái độ của người anh trước sự việc ấy.

- Em gái thành công, cả nhà mừng vui.

- Người anh hối hận vô cùng.



? Em hãy nêu hiểu biết của em về văn bản?

? Truyện được kể bằng ngôi thứ mấy? lời của nhân vật nào ? Tác dụng của

nó ?

- Ngôi kể: ngôi thứ nhất, người anh xưng tôi.

- Nhân vật chính trong truyện là người anh và Kiều Phương vì chủ đề sâu sắc của truyện là lòng nhân hậu và thói đố kị, trong đó nhân vật trung tâm là người anh, mang chủ đề chính của truyện: sự thất bại của lòng đố kị.

- Ngôi kể rất thích hợp với chủ đề, hơn nữa để cho sự hối lỗi được bày tỏ một cách chân thành hơn, đáng tin cậy hơn.



? Theo em văn bản chia làm mấy phần? Nội dung của từng phần?

- HS: P1: Từ đầu “ là được” giới thiệu về nhân vật người em.

P2: Người em bí mật vẽ, tài năng được phát hiện( tiếp theo... tài năng)

P3: Tâm trạng thái độ của người anh

( tiếp theo... chọc tức tôi)

P4: Đi thi đoạt giải, người anh hối hận

( còn lại)

HĐ 2:

? Truyện xoay quanh hai nhân vật người anh và em gái. Ai là nhân vật chính?

- HS: cả hai



? Nhân vật người anh được miêu tả chủ yếu ở đời sống tâm trạng. theo dõi truyện, em thấy tâm trạng người anh diễn biến qua các thời điểm nào?

- HS 5 thời điểm: khi phát hiện em chế thuốc vẽ. Khi tài năng hội hoạ của em được phát hiện. Khi lén xem những bức tranh. Khi tranh của em đoạt giải. Khi đứng trước bức tranh của em trong phòng trưng bày.



? Khi phát hiện em gái chế thuốc vẽ từ nhọ nồi, người anh nghĩ gì? Tìm câu văn?

- HS: “Trời ạ! Thì ra nó chế thuốc vẽ”



? Ý nghĩ ấy đã nói lên thái độ gì của người anh đối với em?

- HS: Ngạc nhiên, xem thường.



GV giảng: Thái độ này còn thể hiện ở việc đặt tên em là Meò, ở việc bí mật theo dõi việc làm của em và ở giọng điệu kẻ cả khi kể về em.

(Hết tiết 81sang tiết 82)

? Khi mọi người phát hiện ra tài vẽ của Kiều Phương, ai cũng vui duy chỉ có người anh là buồn. Vì sao?

- HS: Vì thấy mình bất tài, bị đẩy ra ngoài, bị cả nhà quên lãng.



? Với tâm trạng ấy, người anh xử xự với em gái như thế nào?

- HS: Không thể thân, hay gắt gỏng



? Người anh còn có hành động gì nữa?

- HS: Xem trộm những bức tranh...



? Tâm trạng của người anh?hành động?

? Tại sao sau khi xem tranh, người anh lại lén trút một tiếng thở dài?

- HS: Vì thấy em có tài thật, còn mình thì kém cỏi, vô dụng.



? Tóm lại, tâm trạng người anh lúc này như thế nào?

? Còn nhận ra tính xấu nào ở người anh?

- HS: ích kỉ, ghen tị.



GV Bình: Sự ích kỉ ấy còn thể hiện ở hành động “ đẩy em ra” khi em bộc lộ tình cảm vui mừng và muốn chung vui cùng anh. Thực ra đây là một biểu hiện tâm lí dễ gặp ở mọi người, nhất là ở tuổi thiếu niên, đó là lòng tự ái và mặc cảm, tự ti khi thấy ở người khác có tài năng nổi bật. Ngòi bút tinh tế của nhà văn đã khám phá và miêu tả rất thành công nét tâm lý ấy.

? Người anh đã “ muốn khóc” khi nào?

? Tại sao?

? Bức tranh đẹp quá, cậu bé trong tranh hoàn hảo quá. Nên khi nhìn vào bức tranh người anh không nhận ra đó là mình, để rồi khi nhận ra thì ngỡ ngàng, hãnh diện, xấu hổ. Vì sao?
? Đọc đoạn “ Dưới mắt em tôi thì…”Con hiểu điều gì ẩn sau dấu(…). Hãy tưởng tượng mình là người anh và diễn tả bằng lời?

- HS: Thì em tôi thật đáng ghét, thật bẩn, thật nghịch ngợm, nói chung thì thật bình thường.



? Cuối truyện, người anh muốn nói:

Không phải con đâu. Đấy là tâm hồn và lòng nhân hậu của em con đấy” câu nói đó gợi cho em suy nghĩ gì về người anh?



GV bình: Ngỡ ngàng, hãnh diện rồi xấu hổ. Xấu hổ trước nét vẽ và tấm lòng nhân hậu của người em. Và quan trọng hơn là vì cậu đã nhận ra thiếu xót của mình. Chắc chắn lúc này, cậu đã hiểu rằng những ngày qua,mình đối xử không tốt với em gái, mình không xứng đáng với tình yêu và niềm hãnh diện của em gái, bức chân dung của mình được vẽ nên bằng tâm hồn và lòng nhân hậu của cô em gái. Đây chính là lúc nhân vật tự thức tỉnh để hoàn thiện nhân cách của mình.
? Trong truyện này, nhân vật người em hiện lên với những nét đáng yêu, đáng quý nào? ( Về tính tình? Về tài năng?)

? Theo em, tài năng hay tấm lòng của cô em gái cảm hoá được người anh?

- HS: Cả tài năng và tấm lòng, song nhiều hơn ở tấm lòng trong sáng, hồn nhiên, độ lượng dành cho anh trai.



GV bình: Dù người anh có giận, có ghét em gái thì đối với người em, anh vẫn là người thân thuộc nhất, gần gũi nhất. Em vẫn phát hiện ra ở anh bao điều tốt đẹp, đáng yêu. Chính tâm hồn trong sáng và tấm lòng nhân hậu của người em đã giúp anh nhận ra tính xấu của mình, đồng thời giúp anh vượt qua lòng đố kị, tự ái, tự ti để sống tốt hơn.

- HS: Đọc ghi nhớ SGK



HĐ 3:

? Hãy nêu nội dung của truyện?

- HS: Trả lời.

- GV: bổ sung
? Hãy nêu những nét nghệ thuật đặc sắc của truyện?

- HS: Trả lời





b. Khi tài năng của Mèo được phát hiện:

- Thấy mình bất tài.


- Hay gắt gỏng.

- Thở dài.
Tâm trạng: buồn, bực bội, khó chịu vì ghen tị với người hơn mình.

c. Tâm trạng người anh khi đứng trước bức tranh đoạt giải của em:

- Ngỡ ngàng: Vì bức tranh đẹp ngoài sức tưởng tượng.

- Hãnh diện: Vì em mình thật giỏi, thật tài năng.

- Xấu hổ: Vì mình xa lánh em, ghen tị với em, không hiểu em và tầm thường hơn em.

Người anh đã nhận ra thói xấu của mình, nhận ra tình cảm trong sáng, lòng nhân hậu của em gái, thực sự xấu hổ, hối hận.



* Tóm lại : Ngôi kể thứ nhất => Nhân vật người anh có dịp bộc lộ sâu sắc, tinh tế, chân thực diễn biến tâm trạng của mình. Anh luôn tự dằn vặt, day dứt, mặc cảm, hổ thẹn, ngạc nhiên, vui sướng, hãnh diện.
2. Nhân vật người em:
- Tính tình: hồn nhiên, trong sáng, nhân hậu.

- Tài năng: Hội hoạ bẩm sinh.

=> Cảm hoá được người anh


* Ghi nhớ: SGK
III. Tổng kết:

1. Nội dung:

- Sự chiến thắng của tình cảm trong sáng, nhân hậu đối với tính ghen ghét, đố kị.

- Truyện đề cao sức mạnh của nghệ thuật: nghệ thuật chân chính có sức cảm hoá mạnh mẽ đối với con người, hướng con người tới những điều tốt đẹp.

2. Nghệ thuật:

- Kể chuyện bằng ngôi thứ nhất hồn nhiên, chân thực.

- Miêu tả tinh tế, diễn biến tâm lí nhân vật.
I. Giới thiệu chung

1. Tác giả:

- Tạ Duy Anh sinh 9/9/1959 quê Hà Tây là cây bút trẻ nổi lên trong thời kì đổi mới văn học những năm 1980.



2. Văn bản:

- Truyện ngắn Bức tranh của em gái tôi đạt giải nhì trong cuộc thi thiếu nhi năm 1998.

- PTBĐ,KVB: Tự sự

+ TL: Truyện ngắn


* Bố cục: 4 phần



II. Đọc-hiểu văn bản

1. Nhân vật người anh


a. Thái độ thường ngày đối với em gái:

Thái độ coi thường, kẻ cả.




b. Khi tài năng của Mèo được phát hiện:

- Thấy mình bất tài.


- Hay gắt gỏng.

- Thở dài.
Tâm trạng: buồn, bực bội, khó chịu vì ghen tị với người hơn mình.

c. Tâm trạng người anh khi đứng trước bức tranh đoạt giải của em:

- Ngỡ ngàng: Vì bức tranh đẹp ngoài sức tưởng tượng.

- Hãnh diện: Vì em mình thật giỏi, thật tài năng.

- Xấu hổ: Vì mình xa lánh em, ghen tị với em, không hiểu em và tầm thường hơn em.

Người anh đã nhận ra thói xấu của mình, nhận ra tình cảm trong sáng, lòng nhân hậu của em gái, thực sự xấu hổ, hối hận.

* Tóm lại : Ngôi kể thứ nhất => Nhân vật người anh có dịp bộc lộ sâu sắc, tinh tế, chân thực diễn biến tâm trạng của mình. Anh luôn tự dằn vặt, day dứt, mặc cảm, hổ thẹn, ngạc nhiên, vui sướng, hãnh diện.


2. Nhân vật người em:
- Tính tình: hồn nhiên, trong sáng, nhân hậu.

- Tài năng: Hội hoạ bẩm sinh.

=> Cảm hoá được người anh

* Ghi nhớ: SGK


III. Tổng kết:

1. Nội dung:

- Sự chiến thắng của tình cảm trong sáng, nhân hậu đối với tính ghen ghét, đố kị.

- Truyện đề cao sức mạnh của nghệ thuật: nghệ thuật chân chính có sức cảm hoá mạnh mẽ đối với con người, hướng con người tới những điều tốt đẹp.

2. Nghệ thuật:

- Kể chuyện bằng ngôi thứ nhất hồn nhiên, chân thực.

- Miêu tả tinh tế, diễn biến tâm lí nhân vật.



4. Củng cố-Hướng dẫn học ở nhà :

- Em có cảm nhận ntn về nhân vật người anh?

- Đọc kĩ truyện, nhớ những sự việc chính, kể tóm tắt được truyện..

- Học phần ghi nhớ.

Ngày soạn: 05/01/ 2013 Tuần 21, Tiết 83-84

Ngày dạy:......./01/ 2013 Lớp 6ab



Bài 20:

LUYỆN NÓI VỀ QUAN SÁT, TƯỞNG TƯỢNG, SO SÁNH, VÀ NHẬN XÉT TRONG VĂN MIÊU TẢ
A. Mục tiêu cần đạt:

- Nắm chắt các kiến thức về văn miêu tả được sử dụng trong bài luyện nói.

- Thực hành kỹ năng quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả .

- Rèn kỹ năng lập dàn ý và luyện nói trước tập thể lớp .



* Trọng tâm

1.Kiến thức :

  • Những yêu cầu cần đạt đối với việc luyện nói .

  • Những kiến thức đã học về quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả .

  • Những bước cơ bản để lựa chọn các chi tiết hay, đặc sắc khi miêu tả một đối tượng cụ thể .

2.Kĩ năng :

- Sắp xếp các ý theo một trình tự hợp lý .

- Đưa các hình ảnh có phép tu từ so sánh vào bài nói .

- Nói trước tập thể lớp thật rõ ràng, mạch lạc, biểu cảm, nói đúng nội dung, tác phong tự nhiên .



3.Thái độ :

- Giáo dục lòng say mê, yêu thích môn văn:



B. Chuẩn bị:

- GV: Phiếu học tập

- HS: Chuẩn bị kĩ bài.

C. Các hoạt động dạy và học:

* Ổn định tổ chức lớp

- Xuyên suất giờ học

* Kiểm tra

?. Em hiểu thế nào là quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn học.

- Miêu tả ? Muốn miêu tả được ta phải làm gì?



* Bài mới

* Hoạt động của thầy, trò

Nội dung

* Hoạt độngGTB

Giờ trước chúng ta đã học về quan sát, tưởng tượng, nhận xét trong văn miêu tả. Các em làm hay hay dở? Để biết được những nhược điểm của mình, phát huy ưu điểm và hạn chế nhược điểm, chúng ta phải nói trước tập thể lớp. Nói như thế nào cho đúng? Giờ hôm nay ta tiến hành…



* Hoạt động1
- Nêu yêu cầu bài tập.

*Yêu cầu: Nhớ lại “ bức tranh…” Hai mặt anh và Kiều Phương, các chi tiết miêu tả hai nhân vật về hình dáng bề ngoài và diễn biến tâm lí bên trong. Quan sát, liên tưởng, tưởng tượng, nhận xét theo yêu cầu của văn miêu tả.

Nhân vật Kiều Phương là một hình tượng đẹp.

- Hồn nhiên, hiếu động.

- Có tài năng hội hoạ.

- Có vẻ đẹp tâm hồn trong sáng, lòng vị tha, nhân hậu.



- GV cùng học sinh lập dàn ý trên bảng.

GV nêu ba rem cho điểm.

- HS nói trước nhóm theo dàn ý đã chuẩn bị. * Gợi ý:

+ Kiều phương là nhân vật như thế nào?

+ Nét mặt, tình cảm của KP ra sao? (Học sinh ko viết thành văn)

? Người anh của KP trong truyện có được miêu tả về hình dáng, nét mặt ko? (ko)

- Hình dung để tả

(Hình dáng: Gầy, cao, đẹp trai)

Anh của Kiều Phương còn có những nét chưa đẹp :

- Tài năng của em được phát hiện, người anh mặc cảm, tự ti, không chơi thân với em.

- Người anh trong thực tế với người anh trong tranh không giống nhau.


- GV chọn những HS nói tốt , và một số HS nói chưa tốt để nói trước lớp.

+ Mở bài: Giới thiệu về người mình tả(em gái).

+ Thaân baøi : Neâu ñaëc ñieåm cuûa người đó (em gái) :

- Hình dáng :

* Đôi mắt đen tinh nghịch.

* Má căng tròn.

* Đôi môi hồng đỏ.

* Răng trắng đều như hạt bắp non.

- Sở thích : xem hoạt hình, chơi trò nấu ăn.

- Việc làm : thích được giúp mọi người làm việc, phá phách, ……

+ Kết bài : nêu nhận xét chung và tình cảm của em đối với người đó (em gái).

- Học sinh đọc bài tập 2 -> Nêu yêu cầu

- Học sinh chọn người mình tả

+ Viết thành dàn ý

- Cử đại diện trình bày trước lớp.

- GV nhận xét, cho điểm học sinh nói tốt



- Bài tập 3 : lập dàn ý bài văn miêu tả đêm trăng theo yêu cầu gợi ý SGK.

+ Bầu trời lúc đó ra sao ?

+ Tối đến mặt trăng soi sáng như thế nào ?

+ Cây cối, nhà cửa, và tất cả cảnh vật dưới ánh trăng rằm như thế nào ?

-GV gợi ý : từng phần một để học sinh trả lời  Sửa chữa và nhận xét  Ghi nhận .
*Bài tập 4: Lưu ý HS lập dàn ý về cảnh bình minh trên biển, trong đó tập trung vào yếu tố so sánh, tưởng tượng.

+ Thời gian : -lúc mặt trời mới mọc .



  • Bầu trời ra sao ? Biển lúc đó như thế nào ?

  • Bãi cát vàng dưới ánh nắng sẽ có hình ảnh gì ?

  • Đoàn thuyền dánh cá giữa bầu trời và biển có những nét sinh động gì ?

* Bài tập 5: Lưu ý HS lập dàn ý về “người dũng sĩ ’ trong truyện mà Hs đã học hoặc đã đọc từ đầu năm đến nay .
Hãy nói trước lớp về người dũng sĩ theo trí tưởng tượng của em :

  • Nhân vật đẹp.

Nhân hậu, khỏe mạnh

Hoạt động 2

( Hết tiết 83 sang tiết 84)

-G. T/C nhón

-Cử nhóm trưởng, thư kí

-Nhóm trưởng điều hành thư kí ghi chép lại hoạt động, ý kiến của nhóm.

-Cử đại diện trình bày trước lớp.
- Các nhóm báo cáo kết quả.

- Cử đại diện lên trình bày

- Các nhóm khác bổ sung,G. Chốt lại.


I.Hướng dẫn chuẩn bị

* Bài tập 1

Lập dàn ý:

a. Nhân vật Kiều Phương:

A. Mở bài:

Giới thiệu chung về nhân vật Kiều Phương.

(Là một em gái hồn nhiên, có tài năng hội hoạ, có tâm hồn trong sáng và lòng nhân hậu.)

B. Thân bài:

Triển khai các ý:

- Hồn nhiên….

- Tài năng hội hoạ…

- Có tâm hồn trong sáng…

- Có tấm lòng nhân hậu….

(Khi nói những điều này HS sẽ nói theo tưởng tượng của mình.)

C. Kết bài:

Suy nghĩ về nhân vật Kiều Phương.



b. Người anh của Kiều Phương:

A. Mở bài:

Giới thiệu chung về người anh.

(Ban đầu đố kị, tự ái, tự ti trước tài năng hội hoạ của em gái mình, nhưng cuối cùng đã biết hối hận và nhận ra được tấm lòng nhân hậu cao đẹp của em gái)

B. Thân bài:

Triển khai các ý:

- Ban đầu: đố kị, tự ái tự ti…

- Cuối cùng: hối hận…



C. Kết bài:

Suy nghĩ về nhân vật người anh.

- Tính cách: Hay ghen tị, nhỏ nhen, mặc cảm…nhận ra lỗi lầm, ân hận, ăn năn …

* Bài tập 2

a. Yêu cầu:

- Miêu tả anh chị hoặc em của mình (hoặc người thân)

- Lưu ý: Nêu bật các đặc điểm bằng các hình ảnh so sánh, tưởng tượng, và nhận xét. Ko tô vẽ quá.

b. Giải thích

- Giới thiệu người định tả : Anh, chị hoặc em

- Miêu tả khuôn mặt, hình dáng, tính nết

- Các hoạt động (hàng ngày)

- Nhận xét đánh giá yêu, ghét, Tình cảm của em với người định tả.

Bài tập 3 : ( Tả cảnh )

+ Mở bài : giới thiệu cảnh được tả : Trăng rằm, sáng đẹp.

+ Thân bài : Tả đặc điểm tiêu biểu.

- Bầu trời trong trẽo và dường như xa hơn, rộng hơn, hàng triệu vì sao lấp lánh.

- Trăng mọc sớm và khá tròn.

- Đêm của làng quê thật yên ả, thanh bình.

+Cây cối rung rinh trong gió, lấp lánh dưới ánh trăng.

+Nhà cửa như đã ngủ yên.

+Con đường làng toả ánh trăng vàng-> thơ mộng.

+Những em nhỏ chơi trò trốn tìm.

- Càng về khuya trăng càng lên cao, cảnh càng huyền diệu.

+ Kết bài: Nêu cảm nghĩ của em về đêm trăng quê hương

* Bài tập 4: Quang cảnh một buổi sáng trên biển.

- Mặt trời như chui từ dưới nước lên (đang đội biển).

- Bầu trời trong trẻo, sáng sủa, mát mẻ như gương mặt của bé sau giấc ngủ ngon.

- Chân trời đằng đông ửng lên một vầng sáng màu hồng.

- Biển thức giấc và bắt đầu nổi sóng.

-Bãi cát vàng lấp lánh trong nắng sớm.

-Những đoàn thuyền nối đuôi nhau ra khơi trong không gian náo nức của một ngày mới.
* Bài tập 5

a. Yêu cầu

- Miêu tả người dũng sĩ trong truyện cổ tích đã học theo trí tưởng tượng.

- Lập dàn ý

- Hình dáng: To, khoẻ, cao lớn, bắp chân, bắp tay, nét mặt…

- Tính cách: Làm việc lớn, diệt trừ điều ác, giúp đỡ dân lành…



II. Thực hành luyện nói
1.Nhón nhỏ: 20 phút
2. Nhóm lớn: 20 phút

* Củng cố-Hướng dẫn học ở nhà :

- Nhận xét khả năng vận dụng của HS.

- Nhận xét tác phong trình bày của HS.

- Ôn lại kiến thức về văn miêu tả.

- Xác định đối tượng miêu tả cụ thể, nhận xét về đối tượng và làm rõ nhận xét đó qua các chi tiết, hình ảnh tiêu biểu.

- Lập dàn ý cho bài văn miêu tả.

- Đọc và soạn bài Vượt thác.

Ngày soạn: 11/01/ 2013 Tuần 22, Tiết 85

Ngày dạy:..14./01/ 2013 Lớp 6ab




Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   19   20   21   22   23   24   25   26   ...   35


Cơ sở dữ liệu được bảo vệ bởi bản quyền ©tieuluan.info 2019
được sử dụng cho việc quản lý

    Quê hương