Nguyên tác



tải về 32.39 Mb.
trang76/130
Chuyển đổi dữ liệu24.11.2019
Kích32.39 Mb.
1   ...   72   73   74   75   76   77   78   79   ...   130

KHÔNG LƯỚI BẮT CÁC LOÀI CHIM THÚ TRÊN CẠN1



Giảng rộng

Tuy cùng loài mang lông cánh, nhưng chim muông so với gia súc vịt sự khác nhau rất lớn. Nghiệp đời trước của gia súc, vịt rất nặng nề nên chiêu cảm quả báo nhất định sẽ bị giết thịt, nghiệp đời trước của chim muông phần nhẹ hơn nên quả báo không nhất định phải bị giết thịt. Nếu người giăng lưới để bắt chim muông, đó làm cho nghiệp nhẹ của chúng phải chịu quả báo nặng bị giết hại, vậy thì tội giết hại đó chẳng phải do chính ta tạo ra đó sao?

Kinh Phạm võng dạy:2 “Người Phật tử khi nhìn thấy các loài chúng sinh khác, nên thầm niệm rằng: ‘Các vị hiện nay tuy là súc sanh, cũng nên phát tâm Bồ-đề để ngày sau được giải thoát.’ Nếu không khởi tâm khuyên dạy khuyến tu như vậy là phạm vào tội khinh cấu.”3





  1. Nguyên tác 勿登山而網禽獸 (Vật đăng sơn nhi võng cầm thú), nếu dịch sát nghĩa “không lên núi

lưới bắt chim thú”. Nhưng xét ngày xưa người ta chỉ lên núi, vào rừng để giăng lưới, còn ngày nay thì việc làm này xảy ra bất cứ nơi đâu, thậm chí ngay giữa phố thị, những nơi chim chóc tụ tập nhiều cũng bị giăng lưới bắt. thế chúng tôi đã dịch thoát nghĩa đi cho phù hợp.

  1. Kinh Phạm Võng (梵網經), được đưa vào Đại Chánh tân tu Đại tạng kinh thuộc tập 24, kinh số 1484,

tổng cộng có hai quyển, do ngài Cưu-ma-la-thập dịch vào đời Hậu Tần.

  1. Tội khinh cấu: các tội tuy nhẹ nhưng làm ô nhiễm hạnh thanh tịnh, nên gọi tội khinh cấu. Theo

Phạm võng kinh bồ tát giới bản sớ, quyển 4, giải thích rằng: “Vì phân biệt với các tội nặng nên gọi là khinh; so với các tội nặng khác thì không phạm, nên gọi cấu; làm ô nhiễm hạnh thanh tịnh nên gọi là cấu; vì thể của các tội này không quá nặng nên gọi là khinh.”

Theo như ý nghĩa đó thì khi nhìn thấy các loài chim muông, phát tâm thương xót cứu độ cho chúng thoát khỏi nghiệp súc sinh còn e chưa được, huống ngược lại còn muốn giăng lưới bắt chúng về ăn thịt, sao thể như thế? Trong chốn rừng núi cõi Diêm-phù-đề đến bốn nghìn năm trăm loài chim muông,1 tuy hình thể khác biệt nhưng sự tham sống sợ chết ắt đều giống nhau. Các loài ấy lấy núi rừng làm nơi trú ngụ, nay nhất thời bị người giăng lưới bắt đi, khiến cho mẹ con thân thuộc đành phải vĩnh viễn xa lìa. Tội lỗi đó nhất định sẽ chiêu cảm nghiệp báo xấu ác nặng nề.

Chim muông không chỉ bị giăng lưới giết hại thôi. Khi lưới bắt không được, lại còn dùng đến cung tên, súng bắn, cho đến leo cây phá tổ lấy trứng... Tất cả những việc như thế đều ác hại như nhau, quyết không được làm.


Trưng dẫn sự tích
TRUYỆN TÍCH CHIM OANH 2

Trong thành Xá-vệ, nhà ông trưởng giả Tu-đạt hai con chim oanh vũ, hết sức tinh khôn, hiểu được tiếng người. Khi thấy tỳ-kheo đến nhà, chúng liền vào báo để người nhà ra nghênh đón.

Ngài A-nan thấy vậy liền chúng thuyết pháp Tứ đế: khổ, tập, diệt, đạo. Hai con chim nghe pháp đều tỏ ý vui mừng hoan hỷ.



  1. Nguyên tác chỗ này dẫn chú “Trích từ Đại tạng kinh”, quả thật phần hơi hồ, không thể biết

soạn giả đã căn cứ theo kinh nào. Tuy nhiên, chúng tôi đã tìm thấy thông tin này trong sách Pháp uyển châu lâm (sách đã dẫn trước), quyển thứ 44, bắt đầu từ dòng thứ 11, trang 627, tờ a.

  1. Trích từ kinh Hiền ngu nhân duyên (賢愚因緣經). (Chú giải của soạn giả) Kinh này được đưa vào Đại Chánh tân tu Đại tạng kinh với tên Hiền ngu kinh (賢愚經), thuộc tập 4, kinh số 202, tổng cộng 13 quyển, do nhóm của ngài Huệ Giác dịch vào đời Nguyên Ngụy. Câu chuyện này nằm trong Phẩm thứ 51, tên Nhị oanh văn Tứ đế phẩm (二鸚鵡聞四諦品- 第五十一), bắt đầu từ dòng thứ 7, trang 436, tờ c, thuộc quyển 12. Tuy nhiên, đối chiếu nội dung thấy nhiều khả năng An Sỹ toàn thư đã trích lại từ sách Pháp uyển châu lâm (sách đã dẫn trước), với câu mở đầu Hiền ngu kinh vân - 賢愚經 云. Đoạn trích này trong Pháp uyển châu lâm được bắt đầu từ dòng thứ 22, trang 412, tờ b, quyển 17.

Hai con oanh này thường ngủ trên cây, do nghiệp ác đã tạo từ đời trước nên một hôm bị chồn hoang ăn thịt. Nhưng nhờ được nghe pháp nên thần thức cả hai đều sinh lên cõi trời Tứ thiên vương.1



Nhân việc này, Đức Phật dạy rằng: “Hai con chim ấy khi đã hết thọ mạng cõi trời Tứ thiên vương sẽ sinh về cõi trời Đao-lợi, khi thọ mạng cõi trời Đao-lợi đã hết, sẽ sinh về cõi trời Dạ-ma, khi thọ mạng cõi trời Dạ-ma đã hết, sẽ sinh về cõi trời Đâu-suất,2 khi thọ mạng cõi trời Đâu-suất đã hết, sẽ sinh về cõi trời Hóa Lạc, khi thọ mạng cõi trời Hóa Lạc đã hết, sẽ sinh về cõi trời Tha Hóa Tự Tại, khi thọ mạng cõi trời Tha Hóa Tự Tại đã hết, sẽ quay trở lại sinh về cõi trời Hóa Lạc, rồi cứ thế sinh trở lại dần cho đến cõi trời Tứ thiên vương mới dứt một chu kỳ. Lại tiếp tục qua lại cho đến bảy chu kỳ như thế, rồi sẽ sinh vào cõi người, xuất gia tu hành, một người tên Tu-đàm, người kia tên Tu-đàm-ma, đều sẽ chứng quả thành Bích-chi Phật.3

Lời bàn

Tuy đã được nghe pháp Tứ đế vẫn bị chồn ăn thịt, nên biết nghiệp đã tạo nhất định phải chịu thọ báo, khó lòng tránh được. Tuy bị chồn ăn thịt, nhưng cuối cùng rồi cũng vượt thoát ra ngoài Ba cõi, chứng quả A-la-hán,4 nên biết pháp Phật rất nên cầu nghe. Người phát nguyện cầu sinh Tịnh độ, nếu như ngày thường luôn tinh tấn tu trì, phát thệ nguyện rộng sâu, cho



  1. Tên Phạn ngữ Caturmahārājika-deva, cõi trời thứ nhất trong 6 cõi trời thuộc cõi Dục, cũng gọi Tứ

vương thiên. Do bốn vị thiên vương hộ thế cùng thiên chúng trấn giữ bốn phương đông, tây, nam, bắc nên cũng gọi là Tứ thiên vương thiên hay Tứ đại thiên vương chúng thiên.

  1. An Sỹ toàn thư chép thiếu việc sinh về cõi trời Đâu-suất, nên 6 cõi trời Dục giới chỉ còn 5. Chúng tôi căn

cứ kinh văn bổ sung vào.

  1. An Sỹ toàn thư chép “thành A-la-hán”, nhưng căn cứ kinh văn cũng như đoạn trích lại trong Pháp uyển

châu lâm thì đều thấy chép“thành Bích-chi Phật”. Có lẽ tiên sinh An Sỹ căn cứ việc nghe pháp Tứ đế nên sửa lại thành A-la-hán, nhưng chúng tôi nghĩ vẫn phải giữ theo kinh văn thì đúng hơn. Hơn nữa, việc thành đạo xảy ra nhiều đời sau chứ không phải ngay sau khi nghe pháp Tứ đế.

  1. Do phần trước soạn giả đã sửa Bích-chi Phật thành A-la-hán, nên trong lời bàn cũng viết A-la-hán.



không được ngồi xả thân hay đứng để thị tịch, lại bị rắn rết làm hại hay hổ báo ăn thịt, cũng không ngăn trở việc vãng sanh về Tây phương Cực Lạc.
CHIM SẺ ĐƯỢC SINH LÀM NGƯỜI1

Vào đời Đường, vùng Tịnh Châu2 một vị tăng già tu ở chùa Thạch Bích, mỗi ngày thường tụng kinh Pháp Hoa kinh Kim Cang. Vào niên hiệu Trinh Quán năm cuối,3 con chim sẻ vào làm tổ trong căn phòng thầy, không lâu thì thấy hai chú sẻ con. Mỗi ngày vị tăng già đều lấy cơm cho ăn. Ít lâu sau, cả hai con sẻ đều bị rơi xuống đất chết, thầy liền mang xác đi chôn cất.

Khoảng một tuần sau, vị tăng nằm mộng thấy hai đứa trẻ đến thưa: “Trước kia chúng con chút tội nhỏ phải đọa làm thân chim sẻ, nhờ được nghe thầy tụng kinh nên thoát khỏi kiếp chim, nay được sinh làm người tại nhà ấy, thôn ấy... Sau mười tháng nữa chúng con sẽ sinh ra.”

Mười tháng sau, vị tăng liền tìm đến nhà ấy, thôn ấy... theo như lời trong mộng, quả nhiên tìm được, trong nhà vừa sinh được hai đứa con trai. Vị tăng liền gọi “chim sẻ”, cả hai đứa sinh đều ứng tiếng “dạ”. Sau tiếng “dạ” ấy, phải đợi một năm sau chúng mới biết nói.

Lời bàn

Chư thiên lúc mới sinh ra cũng nhớ được những việc đời trước, đến lúc gặp thiên nữ liền muội quên mất bổn tâm, không thể nhớ lại được nữa. Hai đứa nghe gọi “chim sẻ” mà ứng tiếng đáp do mới sinh vẫn còn chưa quên chuyện đời trước.




  1. Trích từ sách Pháp uyển châu lâm (法苑珠林). (Chú giải của soạn giả) Câu chuyện này bắt đầu từ dòng

thứ 3, trang 665, tờ c, thuộc quyển 50. (Sách đã dẫn trước.)

  1. Nay vùng Sơn Tây thuộc tỉnh Thái Nguyên.

  2. Tức năm 649.


XƯƠNG CỐT GÃY VỤN1

Từ cửa phía đông của Côn Sơn đi ra khoảng ba dặm có ngọn tháp Ngọc Trụ được xây dựng ven bờ sông, trên tháp rất nhiều chim đến làm tổ. một đứa trẻ thường lên đó lấy trứng chim. Một hôm, khi đứa trẻ ấy vừa leo lên đến tầng cao nhất, vừa lúc sắp phá tổ chim, bỗng sẩy chân xuống. Khi ấy, trên sông một thuyền buôn từ Thái Thương đi ngang qua đó, người trên thuyền đều tận mắt nhìn thấy đứa trẻ ấy rơi từ trên nóc tháp, lộn nhào nhiều vòng trên không trước khi chạm đất, không nghe kêu la gì. Khi người ta đến xem thì thấy xương cốt đều gãy vụn.2




Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   72   73   74   75   76   77   78   79   ...   130


Cơ sở dữ liệu được bảo vệ bởi bản quyền ©tieuluan.info 2019
được sử dụng cho việc quản lý

    Quê hương