Nguyên tác



tải về 32.39 Mb.
trang13/130
Chuyển đổi dữ liệu24.11.2019
Kích32.39 Mb.
1   ...   9   10   11   12   13   14   15   16   ...   130
Lời bàn

Đây chính Trương Trọng hết lòng hiếu thảo được đề cập trong kinh Thi.1 Người mẹ của Đế Quân chính thiếu phụ ngày trước đến cầu đảo Quân sơn. Ngày ấy chưa làm mẹ, nên Đế Quân người được lễ bái; đến khi đã mẹ con rồi, ấy lại nhận sự lễ bái của Đế Quân. Nhưng rốt lại thì ai người nên lễ bái, ai không nên lễ bái? Cho nên, xét kỹ theo đạo Nho thì thấy năm mối luân thường vuông vức, chính trực, xét thông suốt cả đạo Phật rồi thì mới thấy năm mối luân thường tròn trịa, viên thông.


TRỊ TỘI DÂM THẦN

Đế Quân kể rằng: “Khi ta đã vua cai quản các núi,2 phàm hết thảy những việc thuộc về núi sông khe lạch phát sinh như lũ lụt, hạn hán, mùa màng được thất, những điềm báo lành dữ cát hung, cho đến xét công luận tội các thuộc cấp, đều do ta cai trị điều hành.



Thần núi Thanh Cao Ngư Sanh, lòng ưa thích một thôn nữ trong vùng, liền bắt hồn về làm việc cưỡng bức dâm loạn.3 Sự việc bị long thầnhồ Bạch Trì gần đó xét rõ cáo giác. Ta tra soát, gọi cả hồn dân nữ đến đối chất, Cao Ngư Sanh



  1. Kinh Thibài thơ ca ngợi Đại tướng Cát Phủ, trong đó có 2 câu cuối là: “Hầu thùy tại hĩ? Trương Trọng

hiếu hữu.” - 侯誰在矣?張仲孝友。 (Khách đến dự có những ai?Trương Trọngngười hết lòng hiếu thảo, tốt với anh em.)

  1. Vào những năm cuối triều Chu. (Chú giải của soạn giả)

  2. Nếu thể bắt hồn về để cưỡng bức làm việc dâm loạn, thì cũng thể bắt hồn về để trừng trị tội lỗi. Như

vậy, nếu cho rằng những hình phạtcõi âm như vạc nấu, lửa thiêu, cối giã, xay nghiền. . . đều là không thể thực hiện, chẳng phải luận cứ của trẻ con đó sao? (Chú giải của soạn giả)

nhận tội. Sau đó trả hồn dân nữ, ấy liền sống lại. Ta phạt Cao Ngư Sanh 300 roi đánh vào sống lưng, cách chức.

Khi ấy dưới chân núi người con hiếu thảo Ngô Nghi Kiên đã qua đời, trước đây từng cha trích huyết chép kinh Lăng-già, bốn quyển.1 Người này chết đã ba năm, chưa nhận trách nhiệm gì. Ta liền tấu trình lên Ngọc Đế xin cho thay vào chỗ Cao Ngư Sanh, được chấp thuận. Từ đó, chư thần lớn nhỏ đều biết danh ta, hết lòng kính sợ.



Lời bàn

Trong Dục giới, chư thiên sáu cảnh trời2 đều vẫn còn dục niệm, chỉ phước đức sâu dày nên giữ phần nặng, chuyện ưa thích nhục dục trở thành nhẹ hơn. Thần núi phạm tội, đại để hẳn do phần tham dục vượt trội hơn, ưa thích nữ sắc làm việc bắt hồn, về lý mà xét cũng là điều có thể xảy ra.
NỐI DÒNG XÍCH ĐẾ

Đế Quân kể rằng: Ta thấy nhà Tần3 trị dân theo lối tàn khốc, xem dân như cỏ rác, liền tấu trình lên Ngọc Đế, xin được hóa thân xuống trần thế để dẫn dắt thiên hạ trong chốn lầm than, đưa người người đến chỗ an cư lạc nghiệp.



Ý trời khó biết, lại khiến ta làm người nối dõi của Xích Đế Tử.4 Uy trời đáng sợ, ta không dám cưỡng mệnh. Chợt vị Đại thần Cửu Thiên Giám Sanh đến buộc ta phải thác sanh xuống trần thế ngay. Giữa điện Vân Tiêu, ta nhìn xuống thấy lửa cháy thiêu cung A Phòng của nhà Tần đã tàn rụi, trong cung điện



  1. Theo đây mà xét thì thấy việc Dương Hùng, Lưu Hướng nói là thường tìm được kinh Phật trong các tàng

thư lại càng đáng tin cậy hơn. (Chú giải của soạn giả)

  1. Sáu cảnh trời trong Dục giới bao gồm Tứ thiên vương thiên, Đao-lợi thiên, Dạ-ma thiên, Đâu-suất thiên,

Hóa lạc thiên Tha hóa tự tại thiên.

  1. Tức vào lúc Tần Thủy Hoàng vừa thống nhất thiên hạ.

  2. Chỉ Hán Cao Tổ Lưu Bang, người dựng nghiệp nhà Hán. Sau khi cùng Hạngdiệt nhà Tần, Lưu Bang

Hạng quay sang đối địch với nhau, tạo thành cuộc chiến tranh Hán Sở tranh hùng. Cuối cùng, Lưu Bang chiến thắng lập nên nhà Hán, khởi đầu vào khoảng năm 202 trước Công nguyên.

mới lại thấy Hán Đế vừa cùng Thích gặp gỡ thân mật. Đại thần Giám Sanh bảo ta: “Đó chính Xích Đế tử.” Ta vừa đưa mắt nhìn cho rõ, liền bị Đại thần Giám Sanh đẩy xuống.1 Ta ngã nhào, rơi xuống bên cạnh Hán Đế, nhằm bụng Thích Cơ.2 Hốt nhiên đến lúc nhận biết thì đã thành người.

Hán Đế từ lúc sinh ta, được cùng ta thần cốt tương tợ nên hành vi cử chỉ đều lộ vẻ phi phàm, về sau hết sức thương yêu ta. Đến khi tuổi già, ý muốn lập ta làm thái tử, nhưng việc ấy cuối cùng không thành tựu.3 Hán Đế mất rồi, ta bị Hậu sát hại. Mẹ ta cũng bị Hậu giết chết một cách tàn độc đáng sợ.4 Ta quá mức oán hận nên mỗi khi nghĩ đến việc này chỉ muốn hóa làm loài đại mãng xà suất nhiên5 để nuốt sống hết toàn gia tộc họ Lã vào bụng mới thỏa lòng.6

Lời bàn

Tôi ngày trước mới bắt đầu đọc kinh sách đạo Phật, nghe đến thuyết “oán thân bình đẳng” cũng như “oán từ thân khởi” thì hết sức lạ lùng hoài nghi. Đến khi thể tĩnh tâm quán xét





  1. Lúc ấy chính giai đoạn thân trung ấm, riêng Đế Quân lúc đó chưa được biết. (Chú giải của soạn giả)

  2. Người phàm khi thác sanh ắt nhìn thấy cha mẹ giao hợp. Nếu con trai, tự nhiên khởi tâm sân hận với

cha, ái luyến với mẹ; nếu con gái thì ngược lại. Cho đến từ Nam Thiệm Bộ châu thác sinh đến ba châu khác, hoặc từ ba châu khác thác sinh đến Nam Thiệm Bộ châu, hoặc từ nhân gian sinh lên các cõi trời, từ các cõi trời sinh hạ nhân gian, từ các thiện đạo sinh vào ác đạo hay ngược lại, hết thảy đều hình tướng. Trong Đại tạng kinh ghi chép tường tận, đây không thể nói hết được. (Chú giải của soạn giả)

  1. Hán Đế sủng ái Thích Cơ, sinh con trai Lưu Như Ý, thông minh phi phàm, nên ý bỏ thái tử Lưu Doanh

lập Như Ý làm thái tử. Hậu mẹ thái tử Lưu Doanh, nhờ em Trạch đến cầu Trương Lương giúp. Trương Lương nhận lời, mời được bốn vị hiền nhân danh tiếng thời bấy giờ Đông Viên Công, Giác Tiên sinh, Quý Hạ Hoàng Công (thời bấy giờ xưng Thương Sơn Tứ Hạo - 商山四皓) cùng về giúp khuông phò thái tử Lưu Doanh. Hán Đế Lưu Bang trước đã từng nhiều lần mời bốn vị này về giúp, nhưng họ đều từ

chối, trốn tránh. Nay thấy bốn người cùng đồng ý theo phò thái tử, Hán Đế liền đổi ý không thay đổi ngôi vị thái tử nữa. vậy, sự trợ giúp của Trương Lương bốn người này cũng thể xem nguyên nhân dẫn đến quyền lực rơi vào tay Hậu, sau đó những thủ đoạn tàn độc thực hiện sau khi Hán Đế mất để báo thù sự sủng ái trước đây của Hán Đế với Thích Cơ. cho chặt hết tay chân Thích Cơ, khoét mắt cho mù, đốt tai cho điếc, đổ thuốc độc cho câm, rồi bỏ vào nhà gọi đó “người lợn”. Thích bị hành hạ như thế cho đến chết.

  1. Theo đây thể biết rằng Trương Lương bốn vị Đông Viên Công, Giác tiên sinh, Quý, Hạ Hoàng

Công cùng với mẹ con Đế Quân hẳn oán cừu từ nhiều đời trước. (Chú giải của soạn giả)

  1. Suất nhiên (率然): tên một loài rắn cực kỳ to lớn. (Chú giải của soạn giả)

  2. Về sau quả nhiên hóa làm rắn. Cho nên thể thấy rằng tất cả các pháp đều do tâm tạo thành. (Chú giải

của soạn giả)

lẽ xoay chuyển tuần hoàn của mọi sự việc, mới biết rằng những lập luận như thế nếu không phải bậc thánh nhân xuất thế ắt không thể đủ sức nói ra.



Lấy như việc Thích nói, theo lẽ thông thường thì phải xem Hậu kẻ oán, Hán Cao Tổ người ân. Thế nhưng, Lã Hậu oán hận Thích hoàn toàn do Cao Tổ trước đã sủng ái bà. Sự sủng ái ngày càng nhiều hơn, cho đến đã ý muốn thay đổi thái tử, thì sự oán hận ngấm ngầm của Hậu khi ấy cuối cùng không thể nào hóa giải được nữa. Giả sử như lúc Cao Tổ còn sống lấy tâm bình đẳng đối với cả hai người, không sủng ái Thích đến mức ấy, thì Thích đâu phải chịu tai họa tàn khốc như vậy? Do đó xét thì tuy Hậu cố nhiên là kẻ oán cừu của Thích Cơ, nhưng Hán Cao Tổ thể xem là người ân hay sao? Than ôi! Đó chính cái nguyên “oán tùng thân khởi”.


Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   9   10   11   12   13   14   15   16   ...   130


Cơ sở dữ liệu được bảo vệ bởi bản quyền ©tieuluan.info 2019
được sử dụng cho việc quản lý

    Quê hương